کد خبر: ۳۸۱
تاریخ انتشار: ۲۶ مهر ۱۳۹۶ - ۱۸:۱۳
بخشی از صحبت های من در این جلسه 

ویژگی دیگری که باید برای این اثر برشمارم این است که تا انسان ضمیر و باطن صافی نداشته باشد در قلمش جاری نمی شود. ایشان تعلق خاطر به امام داشته اما تأکید دارند که مبادا این قلم حماسی و عاطفی در عبارت ایشان متجلی شود و متقابلا از برخی افراد نقل قول کردند که احساس می کنم با مواضع فکری و سیاسی ایشان سنخیت نداشته اما بدون هیچ گونه دستکاری در عبارات آن را آورده و در تحلیل تاریخی هم همین را رعایت کردند. این سبب شده که علاوه بر ذوق ادبی که ایشان داشته و دارند بسیار نثر زیبا، دلنشین و جذابی را  به کار بردند. در این کتاب عبارت های زیبایی به کار برده شده و اطلاعات مفید و ارزنده ای از تاریخ، جغرافیای طبیعی، جامعه شناسی و مردم شناسی یک شهر ارائه داده اند.

رجایی: من این کار را کاری آغازین برای دکتر مرادی نیا می دانم. حتما ایشان می دانند که اگر بخواهند یک بار دیگر کتاب را بخوانند، با قلم شیوا و روانی که دارند می توانند کتاب را پربار تر ارائه کنند. اما ما چگونه باید به سخنان آقای پسندیده اطمینان داشته باشیم؟ مشخص است چون سند دیگری نداریم. اما می توانیم تشریح کنیم؟ بله، اما برای تشریح خود ادله ای نداریم. ما شاهد مهاجرت یا فرار برخی از ایرانی ها به شبهه قاره هند هستیم. چون در غرب کشور اساسا تعصبات شیعه و سنی وجود دارد. بله ما عتبات را داریم اما این عتبات در آن زمان در سیطره دولت سنی عثمانی بوده است که ما می دانیم اساسا در دوره صفویه چه جنگ هایی با یکدیگر داشته اند. در این اوضاع عده ای از ایران مهاجرت می کنند که به تصور من صرفا علما نبوده اند  و در واقع این شعرا بوده اند که به شبهه قاره مهاجرت کرده اند. ما در هند شعرای پارسی گوی را داریم. شاعر باید فضای آرامی داشته باشد که بتواند شعر بگوید و او در چکاچاک شمشیرها نمی تواند شعر بگوید. به این ترتیب ممکن است ما به این نتیجه برسیم که آقای پسندیده که می گوید جد دینعلی شاه از علمای کشمیر بوده است نیاز به تأمل دارد.
به نظر من خوب است مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی یک کار تحقیقی انجام دهند که واقعا درباره آنها در کشمیر چه اطلاعاتی وجود دارد. یک قول هم وجود دارد که جد امام به میرحامد حسین می رسد که آن هم مورد تشکیک واقع شده است. به نظر می رسد اگر کار تحقیقی مستقلی در کشمیر صورت بگیرد که مشخص شود اساسا ایشان عالم بوده است یا خیر و آیا علمای ایرانی مهاجر به کشمیر یا هند وجود داشته است؟ می تواند روشن کننده باشد. چون بیشتر این تجار بوده اند که به هند می رفته اند. از آنجایی که هم تاجر و هم پول ترسو است و این افراد در محیطی که مدام دست به دست شده و جنگ در جریان بوده نمی توانستند تجارت کنند و مال التجاره آنها مورد غارت قرار می گرفته، ما حتی گزارش هایی داریم که در دوره آخر زند تجار ایرانی به دامان عثمانی پناهنده می شوند، یعنی می روند و بصره را آباد می کنند.
ما باید در اینجا تأمل کنیم که آیا ما اصلا نسل علمای ایرانی را در هند داریم و اگر داریم چرا؟ آیا آنها از ایران علماء را برده اند؟ که این مورد تردید است چون ایران حوزه ای نبوده که به سایر کشورها روحانی بفرستد چیزی که ما در دهه های بعد می بینیم. بنابراین فردی که تاریخ شفاهی آقای پسندیده را تدوین می کرد باید از ایشان می پرسید. آنچه که دکتر مرادی نیا مطرح کرده بنا بر نقل کتبی از مطلعین است، اما این نقل کتبی از کجاست؟ آقای پسندیده باید مستندات کتبی خود را می آوردند.
ما حتی می توانیم این تشکیک را وارد کنیم که ممکن است این فرد اهل علم نبوده و تاجری بوده باشد. من در سفری که به هند داشتم به این نتیجه رسیدم که اکثرا ارامنه یا زرتشتی ها از ایران به هند مهاجرت می کردند و شیعیان و مخصوصا علماء مهاجرت نمی کردند.  اگر بپذیرم مهاجرت خاندان امام در اوایل دوره کریمخان یا اواسط آن صورت گرفته باشد، مسأله بعدی این است که خراسان اساسا چندان محل درگیری و کشمکش نبوده است و چرا باید یکی از علمای نیشابور برود و ساکن کشمیر شود؟ این مسأله ای است که مورد تردید قرار دارد و شاید اما را به این نتیجه برساند که دینعلی شاه تاجری بوده که به کشمیر مهاجرت کرده است. من چنین تجاری را در چین هم دیده ام. مؤسس مساجد فعلی پکن تجار ایرانی مهاجر به چین هستند و عجیب است که قبر این افراد در مساجد به شکل امامزاده در آمده و از چند صد سال قبل نگهداری شده است.

emailارسال به دوستان
tr_sar
نظرات بینندگان
tc_sar
نام:
ایمیل:
* نظر: